madhyamāgamasūtraṃ dvitīyam - pārijātasūktam

evaṃ mayā śrutam. ekasmin samaye bhagavān śrāvastyāṃ vyahārṣīj jetavane 'nāthapiṇḍadasyārāme.

tasmin samaye bhagavān bhikṣūn āmantrayate sma: “yadā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātasya vṛkṣasya patrāṇi pāṇḍūni bhavanti, tadā trāyastriṃśā devā āttamanaso hṛṣṭacittā bhavanti: 'nacirāt pārijātasya vṛkṣasya patrāṇi patiṣyanti' iti.

“punar aparam, yadā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātasya vṛkṣasya patrāṇi patitāni bhavanti, tadā trāyastriṃśā devā āttamanaso hṛṣṭacittā bhavanti: 'nacirāt pārijātasya vṛkṣasya patrāṇi prarokṣyanti' iti.

“punar aparam, yadā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātasya vṛkṣasya patrāṇi prarūḍhāni bhavanti, tadā trāyastriṃśā devā āttamanaso hṛṣṭacittā bhavanti: 'nacirāt pārijātako vṛkṣo jālāny utpādayiṣyati' iti.

“punar aparam, yadā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātako vṛkṣo jālajāto bhavati, tadā trāyastriṃśā devā āttamanaso hṛṣṭacittā bhavanti: 'nacirāt pārijātako vṛkṣaḥ śakunituṇḍajāto bhaviṣyati' iti.

“punar aparam, yadā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātako vṛkṣaḥ śakunituṇḍajāto bhavati, tadā trāyastriṃśā devā āttamanaso hṛṣṭacittā bhavanti: 'nacirāt pārijātako vṛkṣaḥ pātrākāro vikasiṣyati' iti.

“punar aparam, yadā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātako vṛkṣaḥ pātrākāro vikasito bhavati, tadā trāyastriṃśā devā āttamanaso hṛṣṭacittā bhavanti: 'nacirāt pārijātako vṛkṣaḥ samyagvikasito bhaviṣyati' iti.

“yadā pārijātako vṛkṣaḥ samyagvikasito bhavati, tadāsya prabhayā varṇena ca gandhena ca samantāc chataṃ yojanāni sphuṭāni bhavanti. tasmin samaye trāyastriṃśā devā grīṣmeṣu caturṣu māseṣu divyaiḥ pañcabhiḥ kāmaguṇaiḥ samarpitāḥ samaṅgībhūtāḥ krīḍanti ramante paricārayanti. etat trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātasya vṛkṣasyādhastāt sāmagrīyasaṃnipātakrīḍanam ucyate.

“evam evāyam arthaḥ. āryaśrāvako 'py evam eva bhavati. yadāryaśrāvako 'gārād anagārikāṃ pravrajituṃ cetasānucintayati, tadāryaśrāvakaḥ pāṇḍupalāśa ity ucyate, tadyathā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātasya vṛkṣasya patrāṇi pāṇḍūni bhavanti.

“punar aparam, yadāryaśrāvakaḥ keśaśmaśrv avatārya kāṣāyāṇi vastrāṇy ācchādya samyag eva śraddhayāgārād anagārikāṃ pravrajati, tadāryaśrāvakaḥ patitapalāśa ity ucyate, tadyathā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātasya vṛkṣasya patrāṇi patitāni bhavanti.

“punar aparam, yadāryaśrāvako viviktaṃ kāmair viviktaṃ pāpakair akuśalair dharmair savitarkaṃ savicāraṃ vivekajaṃ prītisukhaṃ prathamaṃ dhyānam upasampadya viharati, tadāryaśrāvakaḥ prarūḍhapatra ity ucyate, tadyathā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātasya vṛkṣasya patrāṇi prarūḍhāni bhavanti.

“punar aparam, yadāryaśrāvakaḥ savitarkavicārāṇām vyupaśamād adhyātmaṃ samprasādāc cetasa ekotībhāvād avitarkam avicāraṃ samādhijaṃ prītisukhaṃ dvitīyaṃ dhyānam upasampadya viharati, tadāryaśrāvakaḥ jālajāta ity ucyate, tadyathā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātako vṛkṣo jālajāto bhavati.

“punar aparam, yadāryaśrāvakaḥ prīter virāgād upekṣako viharati smṛtaḥ samprajānan sukhaṃ ca kāyena pratisaṃvedayati, yat tad āryā ācakṣate upekṣakaḥ smṛtimān sukhavihārīti tṛtīyaṃ dhyānam upasampadya viharati, tadāryaśrāvakaḥ śakunituṇḍajāta ity ucyate, tadyathā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātako vṛkṣaḥ śakunituṇḍajāto bhavati.

“punar aparam, yadāryaśrāvakaḥ sukhasya ca prahāṇād duḥkhasya ca prahāṇāt pūrvam eva saumanasyadaurmanasyayor astaṃgamād aduḥkham asukham upekṣāsmṛtipariśuddhiṃ caturthaṃ dhyānam upasampadya viharati, tadāryaśrāvakaḥ pātrākāra ity ucyate, tadyathā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātako vṛkṣaḥ pātrākāro bhavati.

“punar aparam, yadāryaśrāvaka āsravāṇāṃ kṣayād anāsravāṃ cetovimuktiṃ prajñāvimuktiṃ dṛṣṭa eva dharme svayam abhijñāya sākṣātkṛtyopasampadya viharati: 'kṣīṇā jātiḥ, uṣitaṃ brahmacaryaṃ, kṛtaṃ karaṇīyaṃ, nāparam itthambhāva iti yathābhūtaṃ prajānāti, tadāryaśrāvakaḥ samyagvikasita ity ucyate, tadyathā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātako vṛkṣaḥ samyagvikasito bhavati.

“sa hy āsravakṣīṇo bhikṣur arhan bhavati. tadā trāyastriṃśā devāḥ sudharmāyāṃ devasabhāyāṃ saṃniṣaṇṇāḥ saṃnipatitā evaṃ stutiṃ praśaṃsāṃ ca kurvanti: 'amukasmin grāme vā nigame vāyuṣmān amukaḥ śrāvakaḥ keśaśmaśrv avatārya kāṣāyāṇi vastrāṇy ācchādya samyag eva śraddhayāgārād anagārikāṃ pravrajitaḥ. sa cāsravāṇāṃ kṣayād anāsravāṃ cetovimuktiṃ prajñāvimuktiṃ dṛṣṭa eva dharme svayam abhijñāya sākṣātkṛtyopasampadya viharati - kṣīṇā jātiḥ, uṣitaṃ brahmacaryaṃ, kṛtaṃ karaṇīyaṃ, nāparam itthambhāva iti yathābhūtaṃ prajānāti.'

“etad āsravakṣīṇānām arhatāṃ samavāya ucyate, tadyathā trāyastriṃśānāṃ devānāṃ pārijātasya vṛkṣasyādhastāt samavāyaḥ.”

idam avocad bhagavān. āttamanasas te bhikṣavo bhagavato bhāṣitam abhyanandan.

pārijātasūktaṃ niṣṭhitaṃ dvitīyam.